खुद सम्पत्ति (Net Worth)
जे छ, घटाउ जे तिर्नु छ — एउटै अङ्क। साथै तुरुन्तै झिक्न मिल्ने पैसाले कति महिना पुग्छ, र सम्पत्तिको कति हिस्सा साँच्चै ऋणदाताको हो।
तपाईँसँग रू 53,30,000 छ र रू 24,20,000 तिर्नु छ, त्यसैले खुद सम्पत्ति रू 29,10,000।
त्यसमध्ये रू 3,30,000 केही दिनमा झिक्न मिल्छ — 7.3 महिनाको खर्च। घर सम्पत्ति हो; एक महिनाको खाना होइन।
वर्षमा एक पटक, उही मितिमा गर्नुहोस्। अङ्कभन्दा दिशा ठूलो कुरा हो।
| के | रकम | |
|---|---|---|
| छ | नगद र बैंक खाता | 80,000 |
| छ | बचत, मुद्दती, लगानी, SSF | 2,50,000 |
| छ | घर / जग्गा (आजको बिक्री मूल्य) | 45,00,000 |
| छ | गाडी / मोटरसाइकल (आजको मूल्य) | 3,00,000 |
| छ | सुन, गहना, अन्य सामान | 1,50,000 |
| छ | अरूले तिर्न बाँकी (पक्का आउने मात्र) | 50,000 |
| तिर्नु छ | घर ऋण बाँकी | − 22,00,000 |
| तिर्नु छ | गाडी ऋण बाँकी | − 1,80,000 |
| तिर्नु छ | क्रेडिट कार्ड, किस्तामा किनेको | − 40,000 |
- झिक्न मिल्ने हिस्साले तीन महिना नपुगे आपत्कालीन कोष हिसाब अर्को पाइला हो।
- आजको मिति र यो अङ्क लेखेर राख्नुहोस्। अर्को वर्ष तुलना गर्नुहोस्।
- घर, गाडी र सुन आज बेच्दा आउने मूल्यमा, किनेको मूल्यमा होइन।
- अरूले तिर्न बाँकी साँच्चै आउने भए मात्र गनिएको।
- ऋण अहिले बाँकी रकममा, सुरुको रकममा होइन।
- केही भविष्यवाणी छैन — यो आज हो।
एउटा उदाहरण
फारममा सुरुमै यी अङ्क (NPR मा) राखिएका छन्, ताकि आफ्नो हाल्नुअघि कसरी काम गर्छ हेर्न सकियोस्। यी बनाइएका अङ्क हुन् — कसैका साँचो अङ्क होइनन्।
प्रायः सोधिने प्रश्न
बस्दै गरेको घर सम्पत्ति हो?
हो, आज बेच्दा आउने मूल्यमा — र त्यसको ऋण बाँकी रकममा ऋण हो। दुवै जान्छ; फरक तपाईँको हो।
मेरो खुद सम्पत्ति ऋणात्मक छ। नराम्रो हो?
सामान्य हो — विदेश जाने ऋण, गाडी ऋण, कार्ड। दिशा ठूलो कुरा हो: सबैभन्दा उच्च ब्याजको ऋण पहिले सकेर छ महिनापछि फेरि हिसाब गर्नुहोस्।
"केही दिनमा झिक्न मिल्ने" किन छुट्टै?
किनभने घरले अस्पतालको एक महिना तिर्न सक्दैन। खुद सम्पत्तिले तपाईँ कति मूल्यको भन्छ; झिक्न मिल्ने हिस्साले कति दिन टिक्नुहुन्छ भन्छ।
सुन र गहनाको के?
आज बेच्दाको मूल्यमा गन्नुहोस्, किनेको मूल्यमा होइन, र बेच्न समय लाग्छ र केही खर्च हुन्छ भन्ने सम्झनुहोस्।
यहाँ हालेको अङ्क तपाईँहरू राख्नुहुन्छ?
राख्दैनौँ। हिसाब गर्न मात्र प्रयोग हुन्छ, कतै सुरक्षित गरिँदैन, र page को ठेगानामा पनि देखिँदैन।
यी अनुमान हुन्। नतिजा तपाईँले हाल्नुभएको अङ्क र तल लेखिएका मान्यतामा भर पर्छ। यो वित्तीय सल्लाह होइन — बैंक, रोजगारदाता वा सम्बन्धित निकायको नियम फरक हुन सक्छ। ठूलो निर्णय गर्नुअघि उहाँहरूसँग पक्का गर्नुहोस्।
तपाईँको अङ्क हामी राख्दैनौँ। तलब, ऋण र बचत जस्ता अङ्क हिसाब गर्न मात्र प्रयोग हुन्छन् — कतै सुरक्षित गरिँदैनन्, र page को ठेगानामा पनि देखिँदैनन्। सम्झिइने एउटै कुरा तपाईँको देश र भाषाको रोजाइ हो (सानो cookie), ताकि अर्को पटक मुद्रा सुझाउन सकियोस् — तपाईँले हालेको कुनै अङ्क होइन। गन्ती (हिसाब भयो भन्ने मात्र) नामरहित हुन्छ; कति रकम भन्ने कतै जाँदैन।